Tymczasem gruntowna wiedza na temat własnych dochodów, wydatków oraz ewentualnego zadłużenia jest niezbędna, by właściwie gospodarować swoim domowym budżetem i nie być zaskakiwanym przez pojawiające się okresowo wydatki związane chociażby z komunią dziecka czy wyjazdem na majowy długi weekend. Stała kontrola kondycji osobistych finansów sprawi, że będziemy mogli zacząć pewną część naszych dochodów odkładać. „Posiadanie oszczędności nie tylko pozwala na zabezpieczenie przyszłości – swojej czy dziecka, ale sprawia również, że zwiększa się nasze poczucie bezpieczeństwa – zwłaszcza, gdy sytuacja w miejscu pracy może ulec pogorszeniu” – mówi Marzena Bogdańska, ekspert Akademii Rodzinnych Finansów.

Według danych Narodowego Banku Polskiego zadłużenie gospodarstw domowych wobec banków przekroczyło w lutym 2009 r. poziom 390 mld zł. Systematycznie rośnie również wartość kredytów zagrożonych, co może świadczyć o tym, że coraz więcej rodzin nie potrafi sobie poradzić ze spłatą zadłużenia. Polacy coraz częściej nie spłacają również zobowiązań chociażby wobec spółdzielni mieszkaniowych czy operatorów komórkowych. Rozwiązaniem może być kompleksowe podejście do zarządzania domowymi finansami.

Jak kontrolować własne długi?

Akademia Rodzinnych Finansów radzi, aby w celu uporządkowania finansów na początek odszukać wszelką dokumentację finansową – wyciągi z rachunku bieżącego, wezwania do zapłaty rat kredytowych, wszelkiego rodzaju rachunki, deklaracje PIT z ubiegłych lat etc. Dokumenty dobrze jest posegregować, następnie przepisać z nich na kartkę lub do pliku w komputerowym arkuszu kalkulacyjnym najistotniejsze informacje dotyczące wydatków, dochodów, długów i oszczędności w podziale na kategorie, a później spakować wszystkie dokumenty i schować w miejscu, w którym łatwo będzie je odszukać.

Kolejnym krokiem jest zebranie kompletu aktualnych rachunków, wydruków z konta bankowego i informacji o stanie zadłużenia. Ważne, by dokładnie zliczyć wartość zadłużenia, jakie pozostało do spłaty. „Im dłużej zwlekamy z uregulowaniem swoich należności, tym większe koszty obsługi zadłużenia będziemy ponosić. Sytuację osób, które zalegają ze spłatą zadłużenia pogarszają wysokie odsetki karne, które znacznie powiększają kwotę zobowiązań” – komentuje Marzena Bogdańska, ekspert Akademii Rodzinnych Finansów.

Jeżeli posiadamy zobowiązania wynikające z różnych tytułów (np. zakupy na raty, kredyt samochodowy, kredyt hipoteczny, zadłużenie na karcie kredytowej), możemy rozważyć zamianę kilku różnych długów w jeden – spłata jednej raty miesięcznie będzie nie tylko wygodniejsza, ale często również mniej kosztowna niż kilku. Jeśli przeprowadzenie refinansowania zadłużenia nie jest możliwe, warto pamiętać o zasadzie, by spłacać w pierwszej kolejności najdroższe zobowiązania. „Skutecznym sposobem spłaty długów jest wybór pożyczki o najwyższym oprocentowaniu i skoncentrowanie się nad jej jak najszybszą spłatą. Uregulowanie najbardziej ciążącego dla budżetu domowego długu może okazać się dodatkową psychologiczną motywacją do spłaty całości zadłużenia” – uważa Marzena Bogdańska, ekspert Akademii Rodzinnych Finansów.