Opłacalność lokat bankowych - jak Bliski Wschód zagraża oszczędnościom

Przeczytaj także: Koniec zysków z lokat. Jak inflacja zniszczyła opłacalność depozytów

Jeszcze na początku roku sytuacja i perspektywy oszczędzających na lokatach bankowych wyglądały całkiem dobrze. Inflacja spadła do zaledwie 2,1 proc., podczas gdy kończące się roczne lokaty, zakładane rok wcześniej, nadal były oprocentowane średnio na około 4 proc. Dzięki temu realne wyniki depozytów pozostawały dodatnie nawet po zapłaceniu podatku Belki. W grudniu 2025 roku realny zysk wyniósł 0,84 proc., w styczniu 2026 roku wzrósł do 1,14 proc., a w lutym utrzymał się na poziomie 1,01 proc. Był to najlepszy okres dla bankowych lokat od wielu miesięcy.

Ta korzystna passa została przerwana w marcu. Wzrost napięcia na Bliskim Wschodzie doprowadził do wzrostu cen ropy, a to szybko przełożyło się na wyższą inflację w Polsce. W marcu wskaźnik CPI wzrósł z 2,1 do 3 proc., a realny zysk z kończących się lokat niemal całkowicie stopniał. Po opodatkowaniu przeciętny roczny depozyt przyniósł już tylko symboliczne 0,14 proc. realnego zysku. W kolejnych miesiącach sytuacja jeszcze się pogorszyła. W kwietniu i maju, mimo że klienci nadal otrzymywali odsetki, realnie ponownie tracili. W maju realne oprocentowanie po podatku wyniosło już minus 0,34 proc.

Czerwiec przyniósł kolejną zmianę kierunku. Inflacja spadła do 2,5 proc., dzięki czemu realny wynik kończących się lokat wrócił powyżej zera. Przeciętny depozyt oprocentowany na 3,5 proc. (założony rok wcześniej) dał około 0,33 proc. realnego zysku po opodatkowaniu. Obecna poprawa jest jednak krótkotrwała. W lipcu inflacja prawdopodobnie ponownie wzrośnie, głównie za sprawą wyższych cen paliw będących konsekwencją droższej ropy. Jeżeli ten scenariusz się potwierdzi, kończące się lokaty po raz kolejny znajdą się pod kreską.

Sytuacja na rynku lokat w najbliższych miesiącach będą więc zależeć przede wszystkim od czynników zewnętrznych. Kluczowe znaczenie będzie miała sytuacja na Bliskim Wschodzie i jej wpływ na światowe ceny ropy. Jeżeli konflikt będzie się przedłużał, a ceny paliw w Polsce ponownie zbliżą się do poziomu 8 zł za litr benzyny Pb95, niewykluczone będzie uruchomienie przez rząd kolejnego programu CPN, mającego ograniczyć wzrost cen na stacjach. Taki mechanizm mógłby obniżyć inflację, a tym samym poprawić realną opłacalność bankowych lokat. Na razie pozostaje to jednak jedynie możliwym scenariuszem. To, czy taki program w ogóle się pojawi i jak skuteczny okaże się w ograniczaniu inflacji, będzie zależało przede wszystkim od dalszego rozwoju sytuacji na Bliskim Wschodzie oraz zachowania cen ropy na światowych rynkach.

Dla osób posiadających oszczędności wniosek pozostaje dość prosty. Lokaty nadal są najbezpieczniejszym sposobem przechowywania kapitału, ale ich zdolność do ochrony siły nabywczej pieniędzy stała się wyjątkowo niestabilna. Czerwiec przyniósł chwilowy powrót realnych zysków, jednak już lipiec może ponownie zepchnąć je pod kreskę.

Realne oprocentowanie kończących się rocznych lokat od początku 2025 roku

	Inflacja CPI r/r	Depozyt bankowy 1R*	Realne oprocentowanie lokat bez podatku	Realne oprocentowanie lokat po podatku
sty-25	4.9%	4.3%	-0.53%	-1.32%
lut-25	4.9%	4.3%	-0.56%	-1.34%
mar-25	4.9%	4.1%	-0.78%	-1.52%
kwi-25	4.3%	4.3%	-0.01%	-0.79%
maj-25	4.0%	4.1%	0.06%	-0.68%
cze-25	4.1%	4.3%	0.2%	-0.6%
lip-25	3.1%	4.2%	1.0%	0.3%
sie-25	2.9%	4.2%	1.2%	0.5%
wrz-25	2.9%	4.1%	1.1%	0.4%
paź-25	2.8%	4.1%	1.2%	0.5%
lis-25	2.5%	3.9%	1.4%	0.7%
gru-25	2.4%	4.0%	1.58%	0.84%
sty-26	2.1%	4.0%	1.89%	1.14%
lut-26	2.1%	3.9%	1.72%	1.01%
mar-26	3.0%	3.9%	0.85%	0.14%
kwi-26	3.2%	3.5%	0.50%	-0.15%
maj-26	3.1%	3.4%	0.29%	-0.34%
cze-26	2.5%	3.5%	0.98%	0.33%

Źródło: GUS, NBP, obliczenia etoro
*Depozyt roczny zakończony w ostatnim dniu wskazanego miesiąca, założony 12M wcześniej według średniej stopy depozytów tego typu raportowanej przez Narodowy Bank Polski

Autor: Paweł Majtkowski, analityk etoro w Polsce