Średnia długość życia w Polsce rośnie i...obniża emerytury

Przeczytaj także: ZUS obliczy wysokość emerytury w oparciu o nowe tablice GUS

Nowe tablice GUS stanowią podstawę do przyznawania emerytur oraz doliczania składek w przypadku wniosków złożonych od 1 kwietnia danego roku do 31 marca następnego roku kalendarzowego. Główny Urząd Statystyczny odnotował w ubiegłym roku ponad 406 tys. zgonów – to o około 3 tys. mniej niż w roku 2024. Ponieważ Polacy średnia długość życia w Polsce podskoczyła, kapitał emerytalny będzie teraz dzielony przez większą liczbę miesięcy, co bezpośrednio wpływa na wysokość nowo obliczanych emerytur.

Kluczowe zmiany w statystykach

Tablice GUS określają przeciętną liczbę miesięcy, które pozostały do przeżycia osobom w wieku od 30 do 90 lat. W porównaniu z ubiegłym rokiem mamy wzrosty i prezentują się następująco:

• 30-latkowie: +3,3 miesiąca,
• 60-latkowie: +2,5 miesiąca (średnie trwanie życia: 268,9 mies.),
• 65-latkowie: +1,9 miesiąca (średnie trwanie życia: 222,7 mies.),
• 80-latkowie: +0,7 miesiąca,
• 90-latkowie: +0,4 miesiąca.

Wpływ na wysokość świadczeń

Tablice są kluczowym elementem przy obliczaniu emerytury dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 roku. Mechanizm obliczania emerytury jest prosty: zebrany kapitał emerytalny dzieli się przez liczbę miesięcy dalszego trwania życia, według tablic GUS. Jeśli się ono wydłuża, to wyliczane świadczenie może być mniejsze.

Tak więc dla przyszłego emeryta ma znacznie wysoki licznik, czyli duża kwota zgromadzonego kapitału emerytalnego, a mniejszy mianownik, czyli liczba miesięcy dalszego trwania życia, czyli późniejsze przejście na emeryturę, wówczas wyliczona emerytura będzie wyższa – tłumaczy rzeczniczka.

Dla przykładu: 60-latka z kapitałem 500 tys. zł po zastosowaniu nowych tablic obowiązujących od 1 kwietnia otrzyma emeryturę w wysokości 1 859,43 zł (spadek o 17,45 zł względem poprzednich tablic). Z kolei 65-latek z takim samym kapitałem może liczyć na 2 245,17 zł (o 19,32 zł mniej).

ZUS uspokaja: system wybierze korzystniejszy wariant

Seniorzy, którzy osiągnęli powszechny wiek emerytalny przed 1 kwietnia br. i będą składać wniosek o emeryturę po wprowadzeniu nowych tablic GUS (czyli po 31 marca br.) nie muszą obawiać się strat – ZUS przy wyliczeniu emerytury wybierze dla nich wariant korzystniejszy: z dnia złożenia wniosku lub z momentu osiągnięcia wieku emerytalnego. – ZUS zawsze sprawdza, która tablica jest dla wnioskodawcy korzystniejsza: ta obowiązująca w momencie złożenia wniosku, czy ta z dnia osiągnięcia wieku emerytalnego – dodaje rzeczniczka

Co z obecnymi emerytami?

Nowe tablice co do zasady nie dotyczą osób, które już pobierają świadczenie. Przeliczenie jest możliwe tylko w konkretnych przypadkach, np. gdy emeryt pracował po przyznaniu świadczenia i odprowadzał składki. Wówczas nowe dane statystyczne zostaną zastosowane wyłącznie do doliczanych składek, a nie do całości wypracowanej wcześniej emerytury.