eGospodarka.pl

eGospodarka.plFinanseArtykułyAktualności finansowe › Walka z lichwą może mieć odwrotny skutek

Walka z lichwą może mieć odwrotny skutek

2019-03-09 00:15

Walka z lichwą może mieć odwrotny skutek

Pożyczka © Adam Wasilewski - Fotolia.com

PRZEJDŹ DO GALERII ZDJĘĆ (4)

18 lutego 2019 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji pojawił się projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu przeciwdziałania lichwie. Instytut Staszica uważa rozwiązania zaproponowane przez resort sprawiedliwości za zbyt daleko idące. Eksperci podkreślają, że ich wprowadzenie może przynieść skutek odwrotny do zamierzonego - zamiast eliminacji praktyk lichwiarskich możemy mieć do czynienia z ich intensyfikacją. Ich zdaniem, skuteczna walka z lichwą jest możliwa poprzez egzekwowanie obecnie istniejącego prawa.
W 2016 roku wartość rodzimego rynku wynosiła ponad 6 mld zł, co stanowiło zaledwie kilka procent pożyczek konsumenckich udzielanych przez banki. Rzesza klientów rocznie odwiedzających firmy pożyczkowe liczy sobie ok. 2-3 mln. Na skutek wprowadzonych w ostatnich latach uregulowań finanse konsumenckie uznaje się dziś za jeden z najlepiej uregulowanych obszarów aktywności gospodarczej. Obowiązujące w naszym kraju przepisy w zakresie prowadzenia pozabankowej działalności pożyczkowej należą do najbardziej restrykcyjnych na świecie. Instytut Staszica podkreśla, że wprowadzone zmiany w istotnym stopniu przyczyniły się zarówno do poprawy funkcjonowania sektora, jak i zwiększenia bezpieczeństwa konsumentów oraz wyeliminowania nieprawidłowości, które występowały jeszcze kilka lat temu. Jednak pomimo zmian w przepisach, na rynku pożyczkowym występują pewne niedoskonałości, których przyczyną jest rozdrobnienie sektora.

W związku z powyższym, ewentualne kolejne propozycje przepisów regulujących działanie rynku pożyczek pozabankowych powinny być skierowane jedynie na zmniejszenie rozdrobnienia rynku oraz poprawę transparentności sektora – postulują eksperci IS.

Tymczasem przedstawiony projekt nowej ustawy antylichwiarskiej, przekazany do konsultacji publicznych, zawiera wiele istotnych, ale i zarazem kontrowersyjnych zapisów dotyczących funkcjonowania branży pożyczkowej w Polsce. Mogą one zwłaszcza w zakresie obniżenia limitów pozaodsetkowych kosztów kredytów i wprowadzenia dodatkowych kosztownych wymogów, w znaczący sposób wpłynąć na branżę pożyczkową w Polsce i doprowadzić do zmniejszenia dochodów szerokorozumianego krajowego sektora finansów publicznych. Razem z obowiązującym limitem kosztów odsetkowych uniemożliwi to pokrycie kosztów prowadzenia działalności wielu firm pożyczkowych w Polsce, co istotnie ograniczy zakres ich działalności – wskazując eksperci IS.

fot. mat. prasowe

Struktura rynku pożyczkowego

2 największe firmy pożyczkowe w Polsce (Provident S.A., Profi Credit Polska S.A.) mają w nim łącznie ponad 50% udziału.


Ponadto, propozycja Ministerstwa Sprawiedliwości nie zawiera rzetelnej i kompleksowej analizy finansowo-ekonomicznej rynku finansowego, a także nie przedstawia szerszej oceny skutków proponowanej regulacji - chociażby wpływu nowych przepisów na rozwój szarej strefy w Polsce. Zaprezentowane przez resort sprawiedliwości dane (m.in. w OSR) są istotnie ograniczone i nie przedstawiają oszacowania wpływu nowych regulacji na budżet państwa – czytamy w analizie.

fot. mat. prasowe

Średnia kwota pożyczki udzielonej na rynku w 2017 roku

Średnia kwota pożyczki udzielonej przez firmę pożyczkową jest o wiele niższa aniżeli w przypadku pożyczki bankowej.


Eksperci zwracają uwagę na rozluźnienie obowiązku stosowania przez banki Rekomendacji T. Jest to wynikiem przewidywanego zmniejszenia się rynku pożyczkowego na skutek wprowadzenia nowych limitów kosztów pozaodsetkowych. Powyższe założenie, że banki wypełnią powstałą na rynku lukę, może okazać się jednak błędne.

Z prezentowanych danych BIK wynika bowiem, że obecnie firmy pożyczkowe mają znaczący udział rynkowy w udzielaniu pożyczek na niskie kwoty, a udział banków w tym zakresie jest stosunkowo ograniczony i wzrasta on wraz ze zwiększaniem się kwoty pożyczki. Tym samym widać wyraźnie, że banki nie są co do zasady zainteresowane udzielaniem pożyczek na niskie kwoty i na krótkie terminy. Zatem mocno wątpliwe jest, czy po wprowadzeniu nowych przepisów, banki będą zainteresowane tą częścią rynku pożyczkowego – argumentuje IS.

Ponadto, rozluźnienie obowiązku stosowania rekomendacji KNF przez banki, w ocenie Instytut Staszica powinno być postrzegane jako faworyzowanie tej grupy kredytodawców przy jednoczesnym dyskryminowaniu firm pożyczkowych. Proponowane przez Ministerstwo Sprawiedliwości zapisy wydają się zatem nieuzasadnioną ingerencją w procesy rynkowe.

fot. mat. prasowe

Cel zaciągnięcia pożyczki w firmie pożyczkowej w 2017 roku

Cel zaciągnięcia pożyczki w firmie pożyczkowej są przede wszystkim remonty.


Nieuzasadnione wydaje się być także, planowane nałożenie obowiązków w zakresie konieczności weryfikacji konsumentów w bazach Biura Informacji Kredytowej oraz Biur Informacji Gospodarczej. Powyższe wydaje się być sprzeczne w szczególności z art. 8 ust. 1 Dyrektywy w sprawie umów o kredyt konsumencki, zgodnie z którym państwa członkowskie mogą zachować istniejące już wymogi badania zdolności kredytowej, ale nie powinny wprowadzać nowych wymogów w tym zakresie – czytamy w analizie.

Reasumując, wprowadzenie proponowanych przez Ministerstwo Sprawiedliwości zmian, skutkowałyby zmniejszeniem liczby podmiotów oferujących pożyczki w Polsce. Biorąc pod uwagę to, że klientami firm pożyczkowych są często osoby wykluczone z oferty banków, proponowane w projekcie ustawy zmiany mogłoby się przełożyć na pozbawienie możliwości zaciągnięcia legalnej pożyczki przez 1 mln osób rocznie. Osoby te w celu zaspokojenia minimalnych potrzeb finansowych mogłyby zostać zmuszone do zaciągania pożyczek nielegalnie. Powyższe, w ocenie Instytutu Staszica przyczyniłoby się m.in. do pogłębienia problemu wykluczenia finansowego, rozwoju szarej strefy, zmniejszenia poziomu dochodów budżetu państwa oraz spadku PKB. Propozycje resortu sprawiedliwości należy uznać za daleko wykraczające poza cel projektowanych przepisów i mogą mieć one skutek dokładnie odwrotny do zakładanego – zamiast walczyć z lichwą, miałyby wpływ na zintensyfikowanie lichwiarskich praktyk.

oprac. : eGospodarka.pl

Oceń

0 0

Podziel się

Poleć na Wykopie

Poleć artykuł znajomemu Wydrukuj

Skomentuj artykuł Opcja dostępna dla zalogowanych użytkowników - ZALOGUJ SIĘ / ZAREJESTRUJ SIĘ

Komentarze (0)

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

Eksperci egospodarka.pl

1 1 1

Wpisz nazwę miasta, dla którego chcesz znaleźć bank.

Wzory dokumentów

Bezpłatne wzory dokumentów i formularzy.
Wyszukaj i pobierz za darmo: